Chúng có thể phản ánh sự nhiệt tình, phấn khởi hoặc giận dữ. Trong gia đình, cảm xúc có thể tạo ra môi trường an toàn, nơi các thành viên cùng phát triển, hoặc có thể gây ra sự hỗn loạn, thậm chí sợ hãi…
Chúng ta cũng có thể quan sát cảm xúc được thể hiện trong thế giới kinh doanh, nghề nghiệp, theo cả cách tích cực lẫn tiêu cực. Khi quan sát sàn giao dịch chứng khoán New York, ta có thể thấy toàn bộ các cung bậc cảm xúc từ sự phấn khích đến hoảng loạn tột độ, tùy thuộc vào xu hướng thị trường.
Tại công ty hay môi trường văn phòng, ta có thể thấy nhiều ví dụ về cảm xúc bị sử dụng, lạm dụng. Một lãnh đạo năng nổ, tích cực, khẳng định có thể làm rất nhiều để truyền cảm hứng, thúc đẩy người dưới quyền. Tuy nhiên một lãnh đạo tiêu cực, hay chỉ trích, dễ nổi cơn thịnh nộ có thể làm suy sụp tinh thần, phản tác dụng đối với nhóm.
Trong suốt sự nghiệp của mình, tôi đã làm việc cho một số ông chủ khác nhau. Một số người truyền cảm hứng đến mức tôi có thể chạy xuyên qua bức tường vì họ. Một số khác lại khiến mọi người mệt mỏi, sợ hãi mỗi ngày làm việc. Một người có những cơn thịnh nộ bất ngờ, thậm chí ném cả đồ trên bàn khi không hài lòng…
Timothy Kight – một doanh nhân kiêm cố vấn lãnh đạo – hiểu được sức mạnh của cảm xúc cả tốt lẫn xấu. Ông nói: “Cảm xúc là một người hầu tuyệt vời, nhưng cũng là một ông chủ tồi tệ. Hãy kiểm soát cảm xúc của bạn, khiến chúng phục vụ bạn chứ không chống lại bạn. Cảm xúc của bạn nên là một sứ giả chứ không phải là một nhà độc tài”.
Không gì ngạc nhiên khi Kinh Thánh nói nhiều về cảm xúc và cách chúng thể hiện. Một ví dụ nổi bật là Vua Sau-lơ của Israel, người có thói quen khó chịu là ném giáo vào đối thủ của mình. Sau đây là một vài trong số nhiều nguyên tắc mà Kinh Thánh đưa ra liên quan đến cảm xúc – cả trong hành vi lẫn lời nói:
+ Cảm xúc tiêu cực, hậu quả tiêu cực:
Cảm xúc không được kiểm soát không chỉ dẫn đến hành động gây hối hận, mà còn tạo ra cảm xúc, thái độ tiêu cực từ những người ta làm việc cùng. “Người hay giận gây sự bất hòa, kẻ nóng tính phạm nhiều tội lỗi” (Châm ngôn 29:22)
+ Lời nói, hành động tích cực mang lại lợi ích:
Không thể đánh giá quá cao tầm quan trọng của việc truyền đạt những cảm xúc tích cực, nâng cao tinh thần qua lời nói, hành động của ta: “Chớ có một lời độc ác nào ra từ miệng anh em, nhưng khi đáng nói, hãy nói những lời tốt đẹp, có tính xây dựng để đem ơn phước đến cho người nghe” (Ê-phê-sô 4:29)
+ Cảm xúc có thể lây lan:
Như người tôi kể đã ném đồ từ bàn làm việc của mình. Một số người cùng làm việc với anh ta sau đó đã có hành vi tương tự. “Chớ kết bạn với người nóng tính, đừng giao du với kẻ dễ nổi giận, kẻo con học theo cách của họ và bị mắc bẫy” (Châm ngôn 22:24-25)
Câu hỏi phản ánh/thảo luận
1. Bạn đã thấy các loại cảm xúc nào được thể hiện ở nơi làm việc? Theo bạn, biểu hiện cảm xúc nào là phù hợp và không phù hợp?
2. Bạn đánh giá bản thân mình thế nào trên thang đo cảm xúc: 1. Rất thấp, dễ xúc động; 10. Rất dễ thể hiện cảm xúc? Giải thích câu trả lời của bạn?
3. Bạn có thể cho vài ví dụ về việc ai đó thể hiện cảm xúc tích cực mang lại lợi lại ích, truyền cảm hứng? Và một vài tình huống về người biểu hiện cảm xúc tiêu cực, gây khó khăn, bất lợi trong môi trường làm việc?
4. Bạn nghĩ thế nào về câu nói: “Cảm xúc là người hầu tuyệt vời, nhưng là ông chủ tồi tệ. Hãy chế ngự cảm xúc của bạn, khiến chúng phục vụ bạn chứ không chống lại bạn”?
Robert J. Tamasy
(Nguồn: CBMC International | Lược dịch: Nguyên Ân | Ảnh: Pixabay | Xem thêm: Châm ngôn 14:17, 15:18, 17:27, 27:4; Ma-thi-ơ 12:34; Rô-ma 14:19; Cô-lô-se 3:8; 4-6-7)
THỬ THÁCH TUẦN NÀY
Tất cả chúng ta đều là những người giàu cảm xúc; một số người thể hiện cảm xúc một cách cởi mở hơn những người khác. Trong tuần tới, hãy cân nhắc cách bạn xử lý cảm xúc của mình tại nơi làm việc và ở nhà.
Nếu bạn kết luận: đôi khi bạn phải đấu tranh với cảm xúc của mình theo những cách không phù hợp, hãy cân nhắc và gặp một người bạn (hoặc nhóm bạn) đáng tin cậy để thảo luận về điều này, sẵn sàng cân nhắc lời khuyên của họ. Tương tự, nếu bạn biết ai đó cần giúp đỡ để đối phó với cảm xúc của mình, hãy sẵn sàng giúp đỡ nếu được yêu cầu.